Rust.nl
Tips voor wie innerlijke en lichamelijke rust wil vinden
Rust is schaamteloos zijn wie je bent
Categories: coaching, mindfulness, rust


Rust is…
Er werd zachtjes op de deur geklopt. Een jonge man stapte binnen en ging onwennig zitten. Hij keek mij niet aan. Zijn knieën knikten onophoudelijk en hij staarde naar de grond. Op mijn vraag waarmee ik hem kon helpen, kwam geen antwoord. Hij bleef maar voor zich uit turen en zweeg. Na een minutenlange stilte vroeg ik hem opnieuw te vertellen waarom hij hier was. Het duurde nog even en toen vertelde hij hakkelend dat hij iets had gestolen uit een winkel en was betrapt door de politie. Hij schaamde zich diep.
Ik zei: ‘De volgende keer moet je beter uitkijken!’
Met een ruk ging zijn hoofd omhoog en keek hij me voor het eerst aan. ‘Wat zegt U?’
Ik herhaalde: ‘De volgende keer als je iets wilt stelen, moet je beter uitkijken.’
Hij gaf een harde klap op zijn been en barstte, samen met mij, in lachen uit.
Weg was de schaamte.

Een vrouw vertelde mij hoe zij op tienjarige leeftijd geleerd had om zich te schamen voor haar lichaam. Op een zwoele zomeravond lag zij in bed en had haar pyjama uitgetrokken. Ze lag nog een beetje te doezelen toen zij haar ouders thuis hoorde komen. Ze hoopte dat haar vader, zoals altijd naar haar zou komen om haar een nachtkus te geven. Toen hij binnenkwam en zij haar armen verlangend naar hem uitstrekte, rukte hij bruusk de lakens van haar af, keek bestraffend neer op haar blote lijf en riep naar haar moeder: ‘Nou moet je hier eens komen kijken!’ Ze werd overvallen door een diepe schaamte, die zij totaal niet kon verklaren.

Iedereen is bekend met de emotie schaamte. Het zijn de momenten, waarop je gaat blozen, door de grond wilt zakken of je innerlijk terugtrekt uit de situatie waarin je je bevindt. Je hebt het gevoel dat je ‘bloot’ staat en dat mensen iets zien wat niet gezien mag worden.
Als een gevoel van schaamte je overvalt, werkt dat als een sluier waarachter je je wilt verstoppen. Je voelt dat je niet goed bent zoals je bent en je wilt er eigenlijk even niet zijn.

In je jeugd worden je allerlei ideeën over ‘hoe je moet zijn’ voorgeschoteld. Deze kunnen betrekking hebben op hoe je er uit moet zien en/of hoe je je moet gedragen. Opmerkingen en gebeurtenissen kunnen je een onterecht schuldgevoel bezorgen over wie je bent. Schaamte ontstaat als je je aangevallen voelt in die authenticiteit. Op het moment dat je bijvoorbeeld wordt uitgelachen of bestraft over je rode haar, je kleding, of iets wat je zegt, leer je dat je niet voldoet aan de maatstaven en schaam je je ervoor dat je anders bent. Je identificeert je met deze ideeën en in contact met een ander, wordt die ander een spiegel. Je kijkt door andermans ogen naar jezelf en wat je ‘denkt’ te zien is negatief: ‘je bent dom, onaantrekkelijk, niet de moeite waard.’

Natuurlijk is schaamte een vervelend gevoel en ben je geneigd dit gevoel te ontkennen en te onderdrukken. Het resultaat daarvan kan zijn dat je je onderdanig, zwijgend en teruggetrokken opstelt of dat je agressief wordt. ‘Ik ben niet goed! Nou… jij bent zeker niet goed!’

Je kunt je van de schaamte bevrijden door allereerst eens te kijken naar de oude ideeën die je bent gaan geloven. Is het waar dat je altijd slim moet zijn? Is het waar dat je niet goed bent als je rood haar hebt of dik bent? Is het waar dat je geen fouten mag maken? Gezien vanuit de realiteit kun je daar alleen maar ‘nee’ op antwoorden, ook al voelt het misschien (nog) niet zo. Alle menselijke eigenschappen zitten in jou en je bent niet beter of minder dan een ander. Door in te zien dat je niet leeft om te voldoen aan de verwachtingen van anderen, kun je worden wie je werkelijk bent en dat schaamteloos leven.

Uiteindelijk is authentiek zijn wie jij bent, het enige wat je in dit leven te doen staat. In relaties met anderen laat je dan zien wie je bent en geef je jezelf cadeau. En dat is het mooiste cadeau dat je iemand kunt geven.

Annette Raaijmakers – september 2010

Lees ook Annette’s andere columns voor Rust.nl:
Rust door te vertrouwen op je intuïtie
De moeder van alle misverstanden
Is rust afhankelijk van omstandigheden?
Innerlijke rust vinden? Neem alles precies zoals het is
Rust is als alles goed is zoals het is
Als ‘iets’ gezien is, kan het rusten
Rust is beseffen dat je niets hoeft te doen

Wil je meer weten over Annette Raaijmakers? Lees hier een exclusief interview.

Annette Raaijmakers

Annette Raaijmakers is psychotherapeut en oprichter van Instituut Core (1992). In 2009 kwam haar boek ‘Volledig vrij’ uit, waarin zij aan de hand van aansprekende praktijksituaties stapsgewijs uitlegt wat je zelf kunt doen om je te ontdoen van belemmerende gedachtes.

Bestel het boek hier:

Volledig vrij
Volledig vrij
Annette Raaijmakers

Comments are closed.